De gemeente Meierijstad waarschuwde dinsdag haar inwoners voor brieven en berichten over subsidie voor een thuisbatterij, verstuurd met de naam en het logo van de gemeente erop. De gemeente verstrekt geen subsidie of leningen voor thuisbatterijen en heeft er ook geen rol in. Wie zo’n brief of factuur krijgt, moet niet klikken, niets betalen en geen gegevens delen.
Op zichzelf is dat een lokaal berichtje. Maar we zijn even gaan kijken hoeveel gemeenten hetzelfde melden, en dan wordt het een landelijk patroon.
Het is niet één gemeente
De Ronde Venen waarschuwde eerder voor een nepbedrijf dat zich “Elektro Spoed” noemt en aanbiedt te helpen bij het aanvragen van thuisbatterijsubsidie. In één bekend geval maakte een inwoner 2.000 euro over zonder dat daar iets tegenover stond. Land van Cuijk waarschuwde in juni voor verkoop van thuisbatterijen “namens de gemeente”. Gorinchem stuurde een herhaalde waarschuwing over misleidende acties van commerciële aanbieders van energiemaatregelen. En de Fraudehelpdesk zette in april een valse e-mail online die zich voordeed als RVO.
Vier gemeenten en een landelijke meldpost, verspreid over het land, met dezelfde kern: iemand doet alsof de overheid geld beschikbaar stelt voor een thuisbatterij.
Waarom de smoes zo goed werkt
De valse RVO-mail die de Fraudehelpdesk publiceerde, is een handleiding in geloofwaardigheid. De tekst:
“Vanaf 1 juni 2026 kunnen Nederlandse huiseigenaren een bijdrage aanvragen voor de aanschaf van een thuisbatterij. De overheid stelt € 1850 subsidie beschikbaar per huishouden (max. 35% van de investering). Doel: netcongestie verminderen en eigen zonne-energie beter benutten. De regeling wordt per gemeente uitgevoerd.”
Kijk waar dat op leunt. Netcongestie is echt. Terugleverkosten zijn echt. De discussie over wat er na de salderingsregeling gebeurt, is echt. Iedereen met zonnepanelen heeft daar het afgelopen jaar iets over gelezen. Een subsidie op thuisbatterijen is precies wat een logische volgende stap zou zijn — dus je hersenen vullen het gat vanzelf in.
Daarna komt de slimste zin uit de hele mail: “De regeling wordt per gemeente uitgevoerd. Budget, aanmeldperiode en subsidiehoogte verschillen.” Dat is geen detail, dat is de motor van de oplichting. Het verklaart in één klap waarom je er nooit over gehoord hebt, waarom je buurman een ander bedrag noemt, en waarom je het niet even bij één landelijk loket kunt narekenen. En het levert meteen de call-to-action: “Controleer of uw gemeente deelneemt.”
Het bedrag klopt ook qua psychologie. 1.850 euro is groot genoeg om moeite voor te doen en klein genoeg om plausibel te blijven. Had er 8.000 gestaan, dan was het gaan piepen.
De twee varianten die rondgaan
De eerste variant is klassieke phishing: mail of brief met een link naar een “check of uw adres in aanmerking komt”-formulier, dat naam, adres, geboortedatum en soms bankgegevens verzamelt. Dat is de invoer voor latere bankhelpdeskfraude — hoe specifieker wat een beller over je weet, hoe geloofwaardiger het gesprek. Zie ook waarom phishing persoonlijker wordt na een datalek.
De tweede variant is directer: een “bedrijf” biedt aan de aanvraag voor je te regelen tegen een vergoeding vooraf. Dat is het geval in De Ronde Venen, waar iemand 2.000 euro kwijt was. Hier is geen link en geen nepwebsite nodig — alleen een telefoongesprek en een IBAN.
De controle die altijd werkt
Bij een echte overheidsregeling kun je twee dingen doen die bij een nepregeling nooit lukken.
Zoek de regeling op zonder de link te gebruiken. Ga zelf naar rvo.nl of naar de site van je eigen gemeente en zoek daar op “thuisbatterij”. Staat het er niet, dan bestaat het niet. Een echte subsidieregeling is altijd vindbaar zonder dat iemand je een link stuurt — dat is juist het punt van een subsidie.
Bel het algemene nummer van je gemeente, niet een nummer uit de brief. Meierijstad noemt daarvoor 14 0413 en [email protected]. Elke gemeente heeft zo’n 14-nummer, en dat staat nooit in een phishingbrief omdat de oplichter je juist bij zijn eigen kanaal wil houden.
De gouden regel bij subsidieverhalen: de overheid stuurt geen rekening om geld te mogen ontvangen. Zodra er vooraf betaald moet worden — voor een check, een aanvraag, administratiekosten of een reservering — is het geen regeling meer.
Krijg je zo’n brief of mail, meld hem dan. Waar dat het zinvolst is per soort bericht, staat in waar phishing melden.
Bronnen: Kliknieuws Veghel over de waarschuwing van Meierijstad, gemeente De Ronde Venen en de Fraudehelpdesk.